Michał Danielak

(4 sierpnia 1865 Lwów – 20 września 1918 Kraków)

adwokat, działacz ludowy, publicysta 

rodzina

syn szewca Antoniego i Magdaleny z Repichowskich 

Michał Danielak (1865-1918), przed 1914, źródło "Pamiętnik tajnych organizacji niepodległościowych na terenie byłej Galicji w latach 1880-1897"

brat Wincentego Aleksandra

poślubił Marię (1866-1946) z Kosmowskich, mieli dwie córki i dwóch synów

biogram

           Po ukończeniu gimnazjum we Lwowie uzyskał na tamtejszym uniwersytecie stopień doktora praw. Następnie odbył praktykę sądową w Krakowie oraz aplikację adwokacką w Wiedniu i Krakowie, po czym założył w Krakowie własną kancelarię adwokacką. Jeszcze w czasie studiów intensywnie angażował się w życie akademickie: redagował przeznaczone dla ludu pisma „Chata” i „Nowiny”, pełnił funkcję wiceprezesa czytelni akademickiej, a jako delegat młodzieży lwowskiej brał udział w pracach krakowskiego komitetu obchodów setnej rocznicy Konstytucji 3 Maja, któremu przewodniczył Adam Asnyk. Podczas tych obrad wysunął projekt powołania Komitetu Przyjaciół Szkółek Wiejskich, z którego inicjatywy wyrosło później Towarzystwo Szkoły Ludowej. Znalazł się w jego władzach i czynnie upowszechniał program tej organizacji.

           Równocześnie współpracował z demokratyczną „Nową Reformą”, na łamach której publikował teksty o problematyce społecznej i politycznej. Redakcja skierowała go także jako korespondenta na tzw. proces Krożan w Wilnie; jego relacje drukowano nie tylko w prasie galicyjskiej, ale również w gazetach ukazujących się w zaborze pruskim.

           Należał do czołowych działaczy Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”. Razem z ks. Stojałowskim współtworzył Stronnictwo Chrześcijańsko-Ludowe, a także współorganizował wydawanie jego pisma – „Obrony Ludu”. Z ramienia tego ugrupowania został wybrany posłem do parlamentu austriackiego i sprawował mandat przez dwie kadencje, łącznie około dziesięciu lat.

           Był zapalonym miłośnikiem Tatr; w Zakopanem posiadał wille „Mazowsze” i „Warszawianka”. Przez kilka lat pełnił też funkcję wiceprezesa Komisji Klimatycznej, odpowiedzialnej za prowadzenie miejscowego uzdrowiska. Angażował się w spór o Morskie Oko, zabiegając o objęcie tego obszaru granicą państwa.

         Miał poglądy radykalne i mocno przejmował się sytuacją włościan, którym jego kancelaria udzielała bezpłatnej pomocy prawnej. Podczas I wojny światowej działał ponadto w organizacjach wspierających Legiony.

           Pochowany na cmentarzu Rakowickim (kwatera XVIII, rząd wschodni, miejsce po lewej stronie Hoffmanowej).

kalendarium

1887 – ukończył C. K. Gimnazjum Franciszka Józefa we Lwowie

1895 – osiadł w Krakowie

1889-1893 – członek Ligi Polskiej

1890-1894 – współpracownik, następnie korespondent i publicysta „Nowej Reformy”

1891 – inicjator powstania i organizator Towarzystwa Szkoły Ludowej

1894 – przez redakcję „Nowej Reformy” wysłany jako sprawozdawca do Wilna

1896 – ukończył wydział prawa uniwersytetu lwowskiego jak doktor praw

1897-1907 – poseł do austriackiej Rady Państwa

1910 – otworzył w Krakowie kancelarię adwokacką

źródła:

Karol Rolle, Danielak Michał (1865-1918), „Polski Słownik Biograficzny”, t. 4, Kraków 1938

Józef Buszko, Polacy w parlamencie wiedeńskim – 1848-1918, Warszawa 1996

Tomasz Kotliński, Adwokaci polscy w austriackiej Radzie Państwa. Cz. VI. Michał Danielak, „Palestra Świętokrzyska” nr 37-38, wrzesień – grudzień 2016

Ewa Gaczoł, Kraków na starej fotografii 1846-1918, CD, Kraków 2010