Wawrzyniec Domański

(10 sierpnia 1807 Bodzentyn – 3 grudnia 1860 Kraków)

lekarz weterynarii  

rodzina

syn Jana i Marianny z domu Knapczyńska

w 1843 roku poślubił Józefę Kunegundę

syn Stanisław (1844-1916)

biogram

           Po ukończeniu Gimnazjum św. Anny i uzyskaniu matury podjął studia medyczne na Uniwersytecie Jagiellońskim, równocześnie pracując jako adiunkt w katedrze chemii. Wkrótce przeniósł się do Warszawy, gdzie podczas powstania listopadowego pełnił funkcję lekarza-asystenta w szpitalu wojskowym mieszczącym się w koszarach gwardii. Za tę działalność trafił na listę „nieprawomyślnych” emigrantów.

           Po powrocie do Krakowa przystąpił do starań o uzyskanie stopnia doktora medycyny i chirurgii na UJ. Po zdaniu trzech rygorozów obronił rozprawę pt. De rachitide idem morbis vitisque ex eadem oriundis i otrzymał dyplom doktorski. Następnie objął stanowisko adiunkta w katedrze anatomii i fizjologii teoretycznej kierowanej przez prof. Antoniego Kozubowskiego.

           Władze Rzeczypospolitej Krakowskiej wysłały go do Wiednia, gdzie zdobył dyplom lekarza weterynarii. Po powrocie objął na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Jagiellońskiego wyodrębnioną katedrę weterynarii, przejmując zajęcia wcześniej prowadzone przez Józefa Majera. Prowadził wykłady obejmujące m.in. wprowadzenie do weterynarii i jej historię, anatomię zwierząt wraz z histologią i higieną, naukę o rasach, zoopatologię, zooterapię ogólną i szczegółową, zoochirurgię, farmakologię, problematykę chorób stadnych i zakaźnych oraz zagadnienia policji weterynaryjnej. Na uczelni popierał działania prof. Józefa Dietla zmierzające do przywrócenia języka polskiego jako języka wykładowego, sprzeciwiając się stanowisku profesorów Antoniego Bryka i Václava Treitza.

           Równolegle z pracą akademicką pełnił funkcję weterynarza krajowego Wolnego Miasta Krakowa i okręgu. Był autorem kilku publikacji z zakresu weterynarii, w tym prac O chorobach stadnych i zaraźliwych zwierząt domowych oraz Weterynaria na terenie Wolnego Miasta Krakowa.

           Pochowany został na cmentarzu Rakowickim. Jego epitafium znajduje się w kościele św. Anny w Krakowie.

wybrane prace:

1834 - rozprawa De rachitide idem morbis vitisque ex eadem oriundis 

1834 - O chorobach stadnych i zaraźliwych zwierząt domowych

Weterynaria na terenie Wolnego Miasta Krakowa

kalendarium

1822 - rozpoczął naukę w krakowskim Gimnazjum św. Anny

1830 - adiunkt w katedrze chemii Uniwersytetu Jagiellońskiego

1831 - ukończył kurs medycyny na UJ

1833 II 26 – powrócił do Krakowa

1834 II 26 - uzyskał dyplom doktora medycyny i chirurgii na UJ

1835 - adiunkt w katedrze anatomii i fizjologii teoretycznej

1838-1840 – studiował w Wiedniu

1841 – objął na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Jagiellońskiego katedrę weterynarii

1842 – weterynarz krajowy WMK i jego okręgu

1845 - profesor nadzwyczajny

1852 – członek czynny Towarzystwa Naukowego Krakowskiego

1855 lub 1856 - profesor zwyczajny

1855 - zgłosił projekt powołania w Krakowie szkoły weterynaryjnej

źródła:

Leon Wachholz, Wawrzyniec Domański, w: Polski Słownik Biograficzny, tom V (redaktor główny Władysław Konopczyński), Kraków 1939–1946

Jan Wiktor Tkaczyński (red.), Pro Memoria III. Profesorowie Uniwersytetu Jagiellońskiego spoczywający na cmentarzach Krakowa 1803-2017, Kraków 2018

Stanisław Kośmiński, Słownik lekarzów polskich obejmujący oprócz krótkich życiorysów lekarzy polaków oraz cudzoziemców w Polsce osiadłych, dokładną bibliografią lekarską polską od czasów najdawniejszych aż do chwili obecnej, Warszawa 1883, (tu rok urodzenia: 1806)

Konrad Millak, Słownik polskich lekarzy weterynaryjnych biograficzno-bibliograficzny 1394–1918, Lublin-Warszawa 1960–1963

Piotr Szarejko, Słownik lekarzy polskich XIX wieku, tom III, Warszawa 1995 (tu rok śmierci: 1861)