Jan Henryk Dąbrowski

(2 sierpnia 1755 Pierzchowiec koło Bochni – 6 czerca 1818 Winna Góra koło Miłosławia, Wielkopolskie)

generał, twórca Legionów polskich we Włoszech

rodzina

syn pułkownika Jana Michała Dąbrowskiego i Zofii Marii von Lettaw z pochodzenia Niemki 

Jan Henryk Dąbrowski (1755-1818), źródło: Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie

rodzeństwo: Ludwika Krystyna (ur. 1752), mąż Wedig Krzysztof Barner; Aleksandra Józefa (ur. 1754), mąż Wedig Krzysztof Barner

poślubił:

1. 28 III 1780 Loga, pod Budziszynem, Gustawa Henryka de Rackel, dzieci: Karolina, mąż Józef Pollombini, austriacki generał; Adolfina Bernardyna (1782–1782); Michał Jan Henryk (1783–1827), generał, żona: 1. Emilia di Negro, 2. Karolina Wilkanowska, 3. Zofia Dąbrowska, 4. Wiktoria Dąbrowska; Jan Kostka Ludwik; Antoni Maria

2. około 1810 Poznań, Barbara Florentyna Chłapowska (1782-1848), dzieci: Bogusława Bogumiła (1814- 1901), pisarka, mąż Teodor Mańkowski; Bronisław Bolesław (1815–1880), ziemianin, powstaniec, żona Weronika Łącka

biogram

          Jeden z najwybitniejszych polskich dowódców wojskowych. Od 1771 roku służył przez 20 lat w wojsku saskim, od roku 1792 w armii polskiej. Był uczestnikiem powstania kościuszkowskiego w 1794 roku, wsławił się obroną Warszawy, za co został awansowany do stopnia generała, i wyprawą do Wielkopolski. Po upadku powstania wyjechał w 1796 roku do Paryż. W I 1797 roku podpisał w Mediolanie układ z rządem lombardzkim powołujący Legiony polskie, następnie na czele I Legii walczył w 1799 roku nad Trebbią (ranny) i pod Novi. Od roku 1802 piastował stanowisko naczelnego inspektora legionów. W 1806 roku na wezwanie Napoleona zorganizował w Wielkopolsce powstanie przeciw Prusakom. Walczył w kampaniach 1806–1807, 1809, 1812. W okresie X 1813 – III 1814 pełnił funkcję naczelnego wodza wojsk polskich (mianowany przez Napoleona). W Królestwie Polskim został senatorem – wojewodą. 

          Poświęcona mu pieśń Legionów polskich Mazurek Dąbrowskiego jest polskim hymnem narodowym.

wydał:

1864 - Jenerała Henryka Dąbrowskiego pamiętnik...

źródła

J. Pachoński, Generał Jan Henryk Dąbrowski 1755–1818, Warszawa 1987 

Adam Skałkowski: Jan Henryk Dąbrowski U schyłku dni Rzeczypospolitej 1755-1795, wydawca Szymon Askenazy, Kraków 1904

Marian Kukiel: Dzieje oręża polskiego w epoce napoleońskiej 1795-1815, Zdzisław Rzepecki i ska, Poznań 1912, reprint 1996